EN | PL | DE | FR

Synagoga Remu

Adres: ul. Szeroka 40

Odwiedzając krakowskie synagogi na Kazimierzu łatwo zapomnieć, że jeszcze niedawno tętniły one życiem i skupiały lokalną społeczność żydowską. Synagoga Remu nadal utrzymuje ten związek z przeszłością, będąc jedynym nadal czynnym ośrodkiem życia religijnego.

Jest ona niezwykle ważnym miejscem dla wielu Żydów z całego świata, którzy przybywają tu modlić się nad grobem rabina Mojżesza, autora sławnego religijno-prawnego dzieła zatytułowanego Ha-mapa (Obrus), dotyczącego aszkenazyjskich zwyczajów i tradycji. Wielu pielgrzymów zostawia na jego grobie karteczki z prośbami o wstawiennictwo do Boga. Nazwa synagogi pochodzi od Mojżesza Isserlesa, w skrócie zwanego Remuh.

Bożnicę wzniesiono w 1553 r., została jednak zniszczona przez pożar i odbudowana w roku 1557. Obecny kształt architektoniczny budynku sięga roku 1829, kiedy to podjęto prace renowacyjne.

Jest to najmniejsza synagoga na Kazimierzu i ma swoja własną niepowtarzalną atmosferę. Brukowany dziedziniec zamknięty białymi ścianami wita wchodzących do synagogi Remuh. Tablice wmurowane w ściany upamiętniają zmarłych - między innymi ofiary Holokaustu.

Podczas nazistowskiej okupacji wnętrze budynku zostało zniszczone i ogołocone z przedmiotów liturgicznych. Po wojnie synagoga ponownie powróciła we władanie Żydowskiej Gminy Wyznaniowej i w efekcie podjętych przez nią wysiłków w 1957 r. bożnicy przywrócono przedwojenny wygląd.

Pomimo zniszczeń, którym synagoga uległa w czasie wojny, ocalało kilka oryginalnych elementów jej wyposażenia, miedzy innymi znajdująca się tuż za drzwiami do sali modlitewnej skarbona z XVI wieku oraz pochodzący z 1558r. aron ha-kodesz, w którym przechowywana jest Tora.

Najbardziej rzucającym się w oczy elementem bożnicy jest bima, misterna żelazna krata, dokładna kopia przedwojennej, ogranicza ze wszystkich stron podest bimy. U wejścia zawieszone są drewniane, dekorowane malowanymi płaskorzeźbami drzwi, pochodzące z nieznanej synagogi prawdopodobnie spoza Krakowa i wstawione do Remuh po wojnie. Wyobrażone na nich są Menora, dzbany i misy, kosze z kwiatami i owocami.

Przyległy cmentarz został założony w tym samym roku, co synagoga i jest jednym z najstarszych w Polsce. Był czynny do roku 1800 i choć w późniejszych latach zdarzało się, że chowano tu zmarłych - stopniowo popadł w zaniedbanie.

W czasie II wojny światowej cmentarz został prawie całkowicie zniszczony, a jego teren wykorzystywano jako wysypisko śmieci. Co znaczące, jednym z nielicznych ocalałych elementów jest nagrobek rabina Mojżesza (Remu). Niektórzy Żydzi uważają to za znak jego świętości i mocy.

Cmentarz został poddany renowacji i odbudowie w 1959 r. i w takiej formie można go oglądać obecnie. Większość stojących obecnie nagrobków odkopano. Jednak niewiele z nich znajduje się na swoich pierwotnych miejscach. Z fragmentów tych, które okazały się zbyt małe, aby umieścić je z powrotem na cmentarzu, utworzono tak zwaną Ścianę Płaczu.

Synagoga Remu i cmentarz są szczególnym świadectwem minionych czasów - skarbnicą pamiątek i miejscem pielgrzymek.

Godziny otwarcia i cennik:

Synagoga jest otwarta od 9.00 do 18:00 w lecie, w zimie (od listopada do kwietnia) do 16:00. . Zimą czasami zamykana jest wcześniej - zależy to od pory zachodu słońca i odbywających się nabożeństw. Synagoga jest zamknięta w soboty i święta żydowskie.

Wstęp do synagogi i na cmentarz kosztuje 5 zł, a pieniądze przeznaczone są na renowację zabytku.